Verhuisd



Let op: Neder-L is verhuisd naar www.neerlandistiek.nl

vrijdag 22 november 2013

Holland had talent, ook in 1943

Door Bart FM Droog

Een persbericht over een gedichtenwedstrijd deed me denken aan een eerdere talentenjacht, de poëziewedstrijd Het jonge hart - in 1943 op instigatie van het Departement voor Volksvoorlichting en Kunsten uitgeroepen door de Nederlandsche Omroep. Volgens het ANP - maar hoe betrouwbaar was dat in 1943? - stuurden jonge poëten 1500 gedichten in. De 'beste' gedichten werden in een bloemlezing afgedrukt.

Het jonge hart zal niet de eerste poëziewedstrijd zijn geweest - wel de eerste die een maximum aan publiciteit genereerde. Want de kranten moésten er over berichten. Maar daar gaat het niet om. Want. In een recensie* van de wedstrijdanthologie schreef G.H. 's-Gravesande over de dichter wiens gedichten hem het meest bekoorden, Eb. van de Beld: "Zou hij zonder dezen oproep [i.e.: de oproep tot deelname aan de wedstrijd] ook niet zoo ver gekomen zijn?"**

Bijna zeventig jaar later durf ik te zeggen: waarschijnlijk wel. Wie echt gedichten wil schrijven en publiceren doet dat sowieso, wedstrijd of geen wedstrijd. Niet een jurybesluit, maar het jarenlange filteringssysteem van redacties en lezers bepaalt uiteindelijk wat blijft.

Dat lees je terug in de tientallen talentenjachtbloemlezingen die na Het jonge hart zijn verschenen. Ze bevatten duizenden gedichten van evenzovele scholieren, zondagsdichters, verzen bakkende huismensen en andere delinquenten die met één gedicht in één bloemlezing hun finest minute beleefden en daarna in de vergetelheid verdwenen.

Daar is niets mis mee - het houdt in ieder geval de baldadige verzenbakkers van straat - maar of al dat gejaagsop uiteindelijk de poëziekool waard is? Ik betwijfel het. Wat ik wel weet - na bestudering van een overdosis talentenjachtanthologieën - is dat het online-iseren van deze werken op de Nederlandse Poëzie Encyclopedie-site tot niets dient: het levert enkel eindeloze lijsten van 'eendagsvliegen' binnen de literatuur op.

G.H. 's-Gravesande. 'De jeugd in gebonden maat'. Het Vaderland, 03-12-1943. 
** Eb. (Egbert) van de Beld (1919) werd in 1944 gearresteerd en als dwangarbeider naar Duitsland gedeporteerd. Hij overleed in 1955 aan tuberculose.